یادگار

Aghasi

نعمت الله آغاسي، خواننده سرشناس ترانه هاي عامه پسند ايراني که در سن شصت و شش سالگي بر اثر عارضه قلبي در شهر کرج درگذشت.

           او از شاخص ترين و محبوبترين چهره هاي فرهنگ کوچه و بازار بود، پس از پيروزي انقلاب اسلامي از اجراي برنامه در داخل ايران منع شد و تنها يکبار در سالهاي اخير اجازه يافت تا در تهران به روي صحنه برود و آواز بخواند.

آغاسي واپسين سالهاي عمر خود را در بيماري و شرايط جسمي وخيمي گذراند. او که اضافه وزن شديدي داشت، به دليل ناراحتي پا قادر به حرکت نبود و نمي توانست با فعاليت بدني از وزن خود بکاهد. به همين سبب، هنگام بازگشت از يکي از سفرهاي خود به خارج از ايران، دچار عارضه سکته قلبي و مغزي شد و در سالهاي اخير تنها به کمک صندلي چرخدار حرکت مي کرد.

نعمت الله آغاسي در سال 1318 خورشيدي در شهر آبادان در استان خوزستان به دنيا آمد. او که دوران کودکي و نوجواني را در فقر سپري کرد، به تهران آمد و خوانندگي را در لاله زار، جايي که مرکز بسياري از سالنهاي موسيقي، سينماها و تئاترهاي عامه پسند پايتخت بود، آغاز کرد.

او تحت تاثير فرهنگ زادگاه خود، آهنگهاي جنوبي را مي خواند که اغلب مايه موسيقي عربي داشتند و حتي با ريتمهاي تند و شاد نيز، لحن نسبتا محزوني مي يافتند.

ترانه هاي آغاسي همچون "آمنه" و "لب کارون" به شدت محبوبيت يافتند و شيوه مخصوص اجراي او که با رقص بندري و دستمالي که به دست مي گرفت همراه بود، در مدتي کوتاه مورد پسند و علاقه تماشاچيان لاله زار قرار گرفت.

اما با آنکه به گفته مهدي ذکائي، سردبير مجله جوانان چاپ لس آنجلس، عمر هنري خوانندگان "کوچه و بازاري" در همان لاله زار پايان مي گرفت، آغاسي اين چارچوب را شکست و توانست از لاله زار فراتر برود و شنوندگاني خارج از محدوده مخاطبان هميشگي موسيقي کوچه و بازاري بيابد.

او نخستين خواننده لاله زاري بود که از سد شوراي موسيقي گذشت و صدايش از راديو و تلويزيون ملي ايران پخش شد. او به بازي در فيلمهاي سينمايي پرداخت و در کنسرتهاي بزرگ و پرجمعيت آواز خواند.

کار موفقيت آغاسي تا جايي رسيد که حتي به دربار سلطنتي ايران راه پيدا کرد و در برابر سفرا و ميهمانان خارجي به اجراي برنامه پرداخت. چنان که سردبير مجله جوانان مي گويد، "آغاسي در ميان خوانندگان کوچه و بازار، مرز ديگري را پشت سر گذاشت."

آقاي ذکائي در رمز موفقيت آغاسي را "سادگي" کارهاي او مي داند: "آغاسي حرف دل مردم را مي زد، حرف دل عاشقان ساده و بي رياي کوچه و بازار را که خيلي کم حرفهايشان را کسي شنيده بود. خيلي ساده حرف مي زد، خيلي ساده مي خواند و خيلي ساده روي صحنه بود."

مهدي ذکائي يادآوري مي کند که آغاسي قادر بود به راحتي با خوانندگانش ارتباط برقرار کند. به نحوي که با گذشتن چند دقيقه از برنامه او و با خواندن نخستين آهنگش، مردم را به روي صحنه مي کشيد يا خود به ميان آنها مي رفت. به گفته او، شايد براي نخستين بار بود که خواننده اي با ميکروفن به ميان مردم مي رفت و آهنگ مي خواند: "مردم در آواز خواندن او شريک مي شدند."

اما با سقوط نظام سلطنتي آغاسي نتوانست اجراي برنامه هاي موسيقي را در شهرهاي ايران ادامه دهد و داستان موفقيتهاي پياپي او ناتمام ماند.

او چندين بار براي اجراي برنامه به خارج از ايران سفر کرد و کنسرتهايي در شهرهاي مختلف اروپا و آمريکا برگزار کرد. از جمله، همراه با دو خواننده "کوچه و بازاري" ديگر، حسين موفق و ايرج مهديان مجموعه برنامه هايي را با عنوان شبهاي لاله زار اجرا کرد.

سرانجام، کمتر از دو سال پيش به مناسبت يکي از اعياد مذهبي، براي نخستين بار پس از انقلاب اجازه يافت تا به تئاتر پارس در لاله زار، جايي که فعاليت هنري خود را آغاز کرده بود بازگردد و روي صحنه آواز بخواند. به گفته آقاي ذکايي: "اين برنامه چنان مورد استقبال قرار گرفت که مردم، لاله زار را بستند و همين (استقبال) سبب شد که دوباره جلوي خواندن او را بگيرند و باز او را به همان خلوتي که داشت بازگردانند."

آغاسي از دو ازدواج خود، هفت فرزند و دو نوه داشت که يکي از پسران او، عليرضا، به خوانندگي روي آورده و کمابيش به همان سبک و سياق پدرش مي خواند